В районном краеведческом музее проходит выставка живописи Виктора Королева. На суд зрителей художник, вдохновленный любовью к Копыльщине и к своим землякам, представил 24 свои работы. В основном это близкие и родные его сердцу места.
На торжественном открытии выставки нашего земляка присутствовали родные и близкие художника, а также те, кто не равнодушен к искусству. Поздравить Виктора Королева приехал и его давний друг, белорусский художник Алесь Филипович, выставка которого в мае текущего года также экспонировалась в Копыльском районном краеведческом музее.
Родился будущий художник в России в д. Пахтусиха Костромской области. Когда он был еще ребенком, семья переехала в д. Подгорцы Копыльского района. Окончил Виктор Илиодорович Минское художественное училище. В данный момент живет в 25 км от Минска в д. Аронова Слобода. С 1980 года является участником международных и республиканских художественных выставок, в том числе и персональных. Его произведения находятся в фондах Белорусского союза художников и Министерства культуры Беларуси, в музеях, галереях и частных коллекциях в Беларуси и за рубежом. Работает преимущественно в станковой живописи в жанрах лирического пейзажа, портрета и натюрморта. В основном пишет с натуры.
«Виктор Королев – талантливый живописец, воспевающий в своих работах красоту белорусской природы, — сказала на церемонии открытия выставки директор районного краеведческого музея Валентина Шуракова. — На его счету десятки прекрасных картин, однако преимущество данной выставки в том, что на ней представлены работы, посвященные нашим землякам, обыкновенным простым людям». И действительно, пройдясь по выставке и рассмотрев картины художника, сразу же узнаешь знакомые места, видишь мастерство автора, которое заставляет нас по-новому взглянуть на, казалось бы, простые вещи и предметы, замереть и остановиться, увидеть тонкую красоту в обыденном и привычном. И это дарит нам ощущение удивительной неразрывной связи человека и природы, внешней и внутренней гармонии. Особенно проникновенные и трогательные его сельские пейзажи, впитавшие ритмы природы с детства, и к которым автор обратился в поисках успокоения и красоты. Это картины о солнечных зимних днях с разноцветными тенями на снегу, о зимней охоте, о домах в родной деревне…
По словам начальника отдела культуры райисполкома Наталии Царьковой, картины Виктора Королева – это окно в зазеркалье, в котором нет суеты, шумной и быстрой жизни. А найдя ключик к произведениям художника, в итоге находишь ключик и от своего сердца, отметила Наталия Ивановна. А вот что говорит о своих работах сам художник: «Я делаю то, что требует от меня мое творчество. И весь секрет в том, чтобы делать свои работы от всего сердца».
В заключение самопрезентации начальник отдела культуры райисполкома вручила живописцу сувениры на память. Желающие познакомиться с творчеством Виктора Королева могут посетить выставку, которая продлится до середины сентября.
Татьяна БОХАН
Фото автора
Состоялось заседание координационного совета по выполнению Декрета Президента Республики Беларусь №18 «О дополнительных мерах по государственной защите детей в неблагополучных семьях». Участие в данном мероприятии приняли представители отдела образования, управления по труду, занятости и социальной защите райисполкома, суда, прокуратуры. Среди приглашенных также сотрудники Копыльского РОВД, специалисты по кадрам и по организации идеологической работы предприятий, организаций и учреждений города и района.
Открывая координационное заседание, заместитель председателя райисполкома Алла Раевская передала слово заместителю начальника Копыльского РОВД Сергею Абрамовичу. Как отметил докладчик, в отделе внутренних дел Копыльского райисполкома, в соответствии с Декретом Президента Республики Беларусь, создан банк данных о лицах, обязанных возмещать расходы по содержанию детей. Всего, с момента вступления в силу Декрета №18, Копыльским РОВД получено 125 определений суда об обеспечении совершения исполнительных действий в отношении 125 обязанных лиц, 67 решений КДН об отобрании детей и признании их нуждающимися в государственной защите в отношении 92 обязанных лиц. За текущий период 93 человека были сняты с учета: 21 – в связи с осуждением, 14 – направлены в ЛТП, 25 – с погашением задолженности, остальные – по иным причинам. На данный момент в Копыльском РОВД состоит на учете 36 обязанных, все они трудоустроены. В текущем году в ЛТП направлено 7 обязанных лиц, в отношении 5 человек по ст. 174 УК Республики Беларусь возбуждены уголовные дела.
Заведующий сектором занятости управления по труду, занятости и социальной защите Иван Бобко проинформировал, что работа лиц, которые являются обязанными и трудоустроены на основании постановления суда, прекращается после полного возмещения расходов по содержанию детей либо после освобождения их от уплаты расходов по содержанию детей по решению суда. Поэтому обязанное лицо не может быть уволено с работы, за исключением случаев, как сокращение численности или штата сотрудников, а также после самостоятельного трудоустройства с заработной платой большей, чем по предоставленному месту работы. Тогда, наниматель при наличии письма от другого нанимателя вправе, по согласованию с органами по труду, занятости и социальной защите, уволить обязанное лицо для дальнейшей работы у нового нанимателя. Приведенные основания и условия прекращения трудовых отношений с обязанными лицами являются исчерпывающими, подчеркнул Иван Николаевич.
В своем выступлении докладчик также отметил, что несвоевременное или не в полном объеме уведомление управления по труду, занятости и социальной защите о наличии свободных рабочих мест (вакансий) в соответствии с Административным кодексом Республики Беларусь влечет наложение штрафа уполномоченному должностному лицу в размере от 20 до 50 базовых величин, а на юридическое лицо – до 100 базовых величин.
По итогам координационного заседания было принято решение, в котором руководителям предприятий, организаций и учреждений поручено обеспечить контроль за ежедневной явкой на работу обязанных лиц, а при их отсутствии – выяснять причины неявки и принимать меры по их доставке на работу. Своевременно принимать меры воспитательного воздействия на обязанных с целью недопущения ими прогулов. Ежемесячно предоставлять в органы внутренних дел информацию об учете рабочего времени обязанных лиц, о нарушениях трудовой дисциплины, в том числе повлекших уменьшение их заработной платы. При трудоустройстве обязанных лиц по постановлению суда заключать трудовой договор на неопределенный срок, не применять контрактную форму найма и предварительное испытание, так как эти формы подразумевают возможность прекращения трудовых отношений по инициативе работника, что противоречит установленным требованиям Декрета №18. Не допускать также необоснованных отказов при приеме на работу обязанных лиц, направленных управлением по труду, занятости и социальной защите для трудоустройства. Ежемесячно в срок до 25 числа сообщать сведения в сектор занятости управления по труду, занятости и социальной защите о потребности в работниках, с выделением вакантных рабочих мест для приема на работу по брони обязанных лиц, направленных управлением в количестве, утвержденном решением Копыльского райисполкома.
Райотделу милиции, управлению по труду, занятости и социальной защите райисполкома продолжить работу по обеспечению розыска, доставки, своевременной и полной занятости обязанных лиц и осуществлять координационную работу с нанимателями в части контроля за ежедневной явкой на работу данной категории граждан.
Татьяна БОХАН
— сцвярджае жыхар вёскі Падмажжа Семежаўскага сельсавета Міхаіл Парфёнавіч Астапеня. “А яшчэ – шмат працаваць”, — дадае старажыл.
Гледзячы на гэтага хударлявага, сярэдняга росту, рухавага чалавека, цяжка паверыць, што яму ўжо пераваліла на дзявяты дзясятак, што ён адзін вядзе такую гаспадарку (жонка памерла трынаццаць гадоў назад).
Жыццё майго героя не песціла. Нарадзіўся Міхаіл тут жа, у Падмажжы, у 1929 го-дзе. Маці працавала паляводам, бацька спачатку таксама, потым млынаром. У сям’і было чацвёра дзяцей. Жылі няблага, бо ўсе працавалі – і дарослыя, і малыя, у доме быў дастатак.
Непад’ёмнай гарой звалілі-ся беды на гэта сялянскае гняздо ў час вайны. Немцы пры адступленні спалілі падвор’е, застаўся толькі склеп, які стаяў наводдаль. На па-грабенні і туліліся пагарэльцы. Памёр ад невядомай хваробы старэйшы брат Міхаіла. А напрыканцы вайны прыйшла пахаванка на бацьку – ён за-гінуў 17 сакавіка 1945 года ў Польшчы пры фарсіраванні Одэра. Толькі нядаўна магілку яго знайшоў праўнук Янка Астапеня.
Як гаворыцца, бяда не прыходзіць адна. У тым жа 45-м не стала маці — відаць, не вытрымала сэрца нягод, што выпалі на яе долю. Засталіся дзеці круглымі сіротамі. Самаму старэйшаму, Міхаілу, — шаснаццаць, сястры — восем, брату — і двух гадоў не было. Так Міша стаў галоўным у сям’і. Ён тады заканчваў шосты клас, але стала не да вучобы: трэба было карміць сябе і малодшых браціка і сястру. Праўда, атрымлівалі пенсію за загінуўшага бацьку, але ж хіба на яе пражывеш? Усе грошы ішлі на прадукты, адзенне і абутак. А дзе ж жыць? І Міхаіл пайшоў працаваць у мясцовы калгас імя Сталіна. Тады ж стаў займацца пчоламі. З падказкі вопытных людзей вырабляў вуллі, лавіў раі. Капейку да капейкі складваў на новую хату.
У даваенныя і ваенныя гады ў моладзі было вялікае захапленне тэхнікай. Апанавала яно і Міхаіла. Хацеў стаць трактарыстам, ды дзе ты ўваб’ешся ў механізатары, калі на ўвесь калгас пасля вайны быў адзін трактар.
Але жаданне авалодаць тэхнікай у юнака не праходзіла. І калі ў калгас прывезлі паравы лакамабіль, Міхаіл папрасіўся, каб прыставілі да яго машыністам. Пехатою схадзіў у Цімкавічы на чыгуначную станцыю паглядзець, як працуюць паравозы. Доўга распытваў у дасведчаных людзей, што да чаго.
Мара хлопца збылася. Лакамабіль выпуску 1900 года ў яго руках выглядаў, як новенькі — усё чыста, акуратна, ледзь не вылізана. Дзіва што — агрэгат забяспечваў работу гатара, цыркуляркі, млына, такарнага станка.
Праз некаторы час у Семежаве з’явілася ўласная электрастанцыя, таксама паравая. Натуральна, што Міхаіла, як ужо вопытнага спецыяліста, прыставілі да яе. Зноў вада, дровы, торф, чыстка катлоў. Але хлапчына не бедаваў: галоўнае, што быў пры любімай справе. Пазней Міхаіл Апанасеня паліў калгасную лазню, водагрэйныя катлы на мех-двары.
— Цяжка было, але цікава, — зазначае Міхаіл Парфёнавіч. — Адно зараз засмучае — нейкая нізкая агульная культура як вытворчая, так і бытавая. Я, калі працаваў на мехдвары, паблізу высадзіў пладовы сад, парк. Самі людзі прыносілі насенне розных кветак, і мы разам з кладаў-шчыцай рабілі клумбы, заса-джвалі кветнікі. І вельмі шкада, што зараз на тым месцы звалка, яліны, равы, зарослыя хмызняком і лесам. Добра хоць, што семежаўцы і падмажаўцы не звялі сады: я ў свой час паўвёскі забяспечыў саджанцамі яблынь, груш, вішні, дапамагаў і пчол разводзіць…
Ажаніўся Міхаіл рана — у 18 гадоў. Разам з жонкай выгадавалі дваіх сыноў. Рыгор ужо на пенсіі, а Мікалай працуе на трактарным заводзе. Яны наведваюць бацьку, дапамагаюць пасеяць і ўбраць, упарадкаваць ураджай. Але пчоламі Міхаіл Парфёнавіч займаецца выключна сам, не давярае нікому. Ды і не любяць крылатыя руплівіцы чужых. І нездарма, калі я запытаў у гаспадара, у чым сакрэт яго бадзёрасці, жыццярадаснасці, Міхаіл Парфёнавіч на поўным сур’ёзе адказаў: “Каб доўга жыць і не хварэць, трэба есці мёд і шмат працаваць”. Дарэчы, да сялянскай працы прывучыў сыноў, зараз спрабуе прывіць любоў да яе траіх унукаў, праўнука.
55 гадоў налічвае працоўны стаж Міхаіла Парфёнавіча Астапені. За стараннасць і добрасумленнасць, вялікі ўклад у станаўленне і развіццё роднай гаспадаркі адзначаны медалём “За доблесную працу ў азнаменаванне 100-годдзя з дня нараджэння Уладзіміра Ільіча Леніна”, шматлікімі прэміямі, граматамі, каштоўнымі падарункамі.
Але не гэта грэе душу ветэрана, а квецень яблынь і груш у сваім садзе і суседніх, добрая слава аб ім у роднай вёсцы і навакольных паселішчах. А таксама Свята-Узнясенскі храм у Кіявічах, у аднаўленне якога ён уклаў разам з Мікалаем Кандраценем, іншымі вернікамі шмат працы, часу.
Іван СУРМАН, г. Узда
Холера – сезонное особо опасное заболевание с фекально-оральным механизмом передачи, проявляющееся диареей и, как следствие, обезвоживанием организма. При отсутствии своевременного лечения может привести к смертельному исходу. Более подробно об этом в беседе с врачом-эпидемиологом ГУ «Копыльский РайЦГЭ» Инной КОРОЛЬ.
— Инна Владимировна, расскажите, пожалуйста, насколько опасна эта болезнь, какие пути ее передачи и основные признаки.
— По данным Всемирной организации здравоохранения, ежегодно регистрируется 3 – 5 миллионов случаев, из которых 100 – 200 тысяч – заканчиваются летальным исходом. Возбудители холеры (вибрионы) распространены повсеместно и обладают устойчивостью во влажной среде. На пищевых продуктах при комнатной температуре они выживают в течение 2 – 5 дней, на поверхности плодов и овощей в условиях естественного освещения – 8 часов. Механизм заражения этой болезнью – фекально-оральный. Он реализуется посредством водного (при питье загрязненной воды, купании, мытье посуды, овощей и фруктов), пищевого (через продукты питания), контактно-бытового (при непосредственном контакте с больным) путей передачи. Болезнь проявляется остро и внезапно, с возникновением водянистой диареи и рвоты, которые не сопровождаются болями в животе, с прогрессирующими признаками обезвоживания организма.
— Как можно предупредить заражение этой инфекцией?
— Чтобы предупредить заражение, необходимо соблюдать следующие рекомендации: не употреблять воду из случайных источников (только кипяченую или бутилированную, соки в мелкой фасовке); не покупать продукты питания, а особенно лед для охлаждения напитков, у продавцов уличной торговли; купаться только в водоемах, разрешенных для организованного отдыха; не употреблять в пищу самостоятельно выловленные продукты моря; регулярно и тщательно мыть руки с мылом после возвращения из улицы и т. д.; при путешествии с грудными детьми смеси для кормления разводить только бутилированной или кипяченой водой, хранить в чистых полиэтиленовых пакетах высушенными. При появлении первых симптомов кишечного расстройства немедленно обращайтесь к врачу, ни в коем случае не занимайтесь самолечением.
Подготовила Светлана АПАНАСЧИК
Здесь не увидишь грустного лица, не встретишь равнодушия. Коридоры этого здания наполнены звонким смехом. Тут царит атмосфера тепла, взаимопонимания и уюта. Где находится это замечательное место? В спортивно-оздоровительном лагере «Олимпиец» при СШ №3 г. Копыля, открытие которого состоялось 12 июля.
Мне посчастливилось побывать в лагере уже на второй день после открытия. Ребят я застала во время катания на роллерах.
— В нашем лагере оздоравливается 83 ребенка в возрасте от 8 до 17 лет, — рассказывает старший воспитатель лагеря Валентина Александровна Гулис. — Кроме воспитателей, за здоровье и безопасность юных жителей лагеря отвечают медработники и сотрудники милиции. Они дежурят в «Олимпийце» круглосуточно. Так как лагерь спортивного направления, тренировки проходят два раза в день. Проводят занятия тренеры ДЮСШ: Тамара Квач, Артем Малиновский, Анатолий Синюк, Михаил Римашевский. В спортивных секциях ежедневно занимается 47 ребят. Те, у кого нет желания тренироваться, — проводят время в игровых комнатах.
Судя по всему, жаловаться на изобилие свободного времени «олимпийцам» не придется. Конкурсно-игровая программа «Азбука здоровья», сюжетно-ролевая игра «Детективы», рыцарский турнир, первенства лагеря по волейболу, теннису и футболу, просмотр фильмов, тематические дискотеки — это не все сюрпризы, которые ожидают ребят. Подготовили и встречи с работниками Центральной детской библиотеки, сотрудниками РОВД, военкомата.
К слову, в лагере поощряются инициативность и активность. В конце смены воспитатели определят победителей в номинациях: «Лучший старший по спальне», «Лучший дежурный», «Самый активный в культурной жизни». Но не будем раскрывать всех секретов. Давайте лучше попросим ребят поделиться своими впечатлениями об отдыхе.
— Руководство лагеря сделало все, чтобы нам было комфортно. Просторные комнаты, новая мебель, хороший спортивный инвентарь — одним словом, есть все условия для отличного отдыха, — с восхищением говорит ученица 6 класса СШ №3 г. Копыля Полина Вабищевич. — Большую часть времени я провожу на тренировках. Вот завтра буду участвовать в соревнованиях.
— Прошло только пару дней, а я уже успела приобрести много новых друзей. Вообще, мне нравятся все мероприятия. Прежде всего тем, что помогают нам поближе познакомиться, лучше узнать друг друга. Сейчас я с нетерпением жду экскурсий в Несвиж и Мирский замок, — радостно сообщила Ульяна Прадедова, учащаяся Грозовской школы-интерната.
— Лагерь замечательный! Спасибо большое за это нашим воспитателям и директору Светлане Леонидовне Буткевич, а еще Виктору Викторовичу Масквичеву, без которого не обошлось бы ни одно музыкальное мероприятие, — с восторгом рассказывает Ирина Бурбицкая из деревни Новоселки. — Мне здесь очень нравится. Только хотелось бы, чтоб дискотеки длились немножко подольше. А так все отлично. Обязательно приеду сюда в следующем году.
— Я в большом восторге от организации работы лагеря, а еще от питания, — делится двенадцатилетний Константин Пучинский из Старицы. — Особенно люблю курицу с картошкой. Готовят повара великолепно.
Думаю, комментарии тут будут лишними. Остается пожелать ребятам, чтобы летние настроение и олимпийский дух не покидали их как можно дольше.
Алина Минахорян,
студентка Института журналистики БГУ
Ужо стала добрай традыцый падчас уборачнай кампаніі праводзіць раённае спаборніцтва паміж сельскагаспадарчымі арганізацыямі, прадпрыемствамі і земляробамі. Вось і сёлета раённы выканаўчы камітэт прыняў адпаведнае рашэнне №913 ад 11 ліпеня 2011 года, якім зацвердзіў Інструкцыю аб парадку арганізацыі штогадовага раённага спаборніцтва за дасягненне высокіх паказчыкаў на ўборцы ўраджая збожжавых і зернебабовых культур.
Асноўнай мэтай спаборніцтва, якое ўжо разгарнулася ў раёне, з’яўляецца павышэнне эфектыўнасці выкарыстання зямельных рэсурсаў, нарошчванне аб’ёмаў вытворчасці прадукцыі раслінаводства. Яно накіравана на павышэнне вытворчасці працы, распаўсюджванне перадавога вопыту па выкарыстанні інтэнсіўных тэхналогій, развіццё форм заахвочвання работнікаў сельскагаспадарчай вытворчасці за высокапрадукцыйную працу і павелічэнне якасці прадукцыі, якую яны вырабляюць.
Каб стаць пераможцай раённага спаборніцтва за павелічэнне вытворчасці і рэалізацыі збожжа, згодна з Інструкцыяй, сельгасарганізацыі неабходна атрымаць самы высокі валавы збор збожжа і павялічыць яго вытворчасць да ўзроўню мінулага года, да таго ж, забяспечыць выхад зерня ў разліку на 1 бала-гектар убранай плошчы не менш за 100 кг і забяспечыць засыпку кандыцыйнага насення пад поўную патрэбнасць.
Пры падвядзенні вынікаў спаборніцтва ў 2011 годзе сельгасарганізацыі будуць падзелены на дзве групы з улікам іх эканамічнага патэнцыялу. Так, да І групы адносяцца ААТ “Старыца-Агра”, “Скабін”, “Піянер-Агра”, “Ціміразеўскі”, “Капыльскае”, “Семежава”, “Душава”, “Прагрэс-2010”, ЗАТ “Жыліхава”, СГФ “Браткава”, “Руднае”, ф-л “В. Раёўка”. Астатнія гаспадаркі ўвайшлі ў ІІ групу.
Выніковая праца сельгасвытворцаў будзе добра ацэнена. Так, пры атрыманні найбольш высокай ураджайнасці гаспадарка, аднесеная да І групы, будзе ўзнагароджана Ганаровай граматай райвыканкама, а яе кіраўнік (пры рэзультаце не менш за 50 ц/га) — грашовай прэміяй у памеры 3 млн рублёў, не менш за 60 ц/га — 4 млн рублёў, не менш за 70 ц/га — 5 млн рублёў.
Для гаспадарак ІІ групы ўзнагароды наступныя: пры дасягненні самай высокай ураджайнасці гаспадарка атрымае Ганаровую грамату райвыканкама, а яе кіраўнік, пры ўраджайнасці не менш за 40 ц/га — грашовую прэмію ў памеры 2 млн рублёў, не менш за 45 ц/га — 3 млн рублёў, не менш за 50 ц/га — 4 млн рублёў.
У індывідуальным спаборніцтве будзе вызначана па адным прызавым месцы ў кожнай групе: для экіпажаў збожжаўборачных камбайнаў, якія дасягнуць найбольш высокіх паказчыкаў на ўборцы збожжавых культур (па марках камбайнаў), для механізатараў і ва- дзіцеляў, занятых на адвозцы збажыны, для звенняў на дапрацоўцы зерня на збожжасушыльных комплексах.
За І месца старшы камбайнер будзе ўзнагароджаны Ганаровай граматай райвыканкама і грашовай прэміяй у памеры 10 базавых велічынь, камбайнер — Ганаровай граматай райвыканкама і прэміяй у 7 б.в. Пераможцы — вадзіцель, заняты на адвозцы зерня, і члены звяна збожжасушыльнай устаноўкі — таксама атрымаюць Ганаровыя граматы і па прэміі ў 5 б.в. кожнаму.
Згодна з рашэннем райвыканкама, у кожнай сельгасарганізацыі неабходна будзе распрацаваць і зацвердзіць спаборніцтвы ў межах гаспадаркі.
Маргарыта САКОВІЧ
Жніво набірае абароты. Адна за другой гаспадаркі заканчваюць уборку рапсу і ўсю сваю ўвагу скіроў- ваюць на збожжавыя культуры. Сярод іх і ААТ “Піянер-Агра”. Тут неабходна ўбраць і абмалаціць 1450 га. Для гэтага маецца 7 сучасных камбайнаў, адзін з якіх — КЗС-1218 — набыты сёлета. На іх працуюць вопытныя механізатары, за плячыма якіх не адна ўборачная.
Ужо пятнаццатая яна (у якасці кіраўніка сельгаспрадпрыемства) для Аляксандра Макарчука. “Мы імкнёмся ўсю тэхніку задзейнічаць на адным палетку, — рассказвае Аляксандр Рыгоравіч. — Так кантраляваць лягчэй, ды і самі камбайнеры знаходзяцца ў аднолькавых умовах. Праўда, апошнія гады ў нас амаль няма розніцы па ўраджайнасці на палях. Калі ёсць неабходнасць, напрыклад, для ўборкі насенных участкаў, 1—2 камбайны пераводзім туды. Аднак гэта хутчэй выключэнне. Стараемся арганізоўваць работу так, каб скараціць пераезды з палетка на палетак.
Пагадзіцеся, што ў кожнай справе вельмі многае залежыць ад самасвядомасці яе выканаўцаў. У ААТ “Піянер-Агра” з гэтым усё ў парадку. Як адзначыў кіраўнік, ад яго падначаленых ніколі не гучалі скаргі, напрыклад, на працяглы рабочы дзень ці нейкія цяжкасці. Людзі разумеюць, што ў такой важнай сельскагаспадарчай кампаніі амаль усё вырашае час — убраць збажыну трэба літаральна за два тыдні. А яшчэ — якасць вядзення работ.
“Сёння, пры такой сучаснай высокапрадукцыйнай уборачнай тэхніцы, — працягвае гутарку Аляксандр Макарчук, — кардынальна змяніліся функцыі памочніка камбайнера. Калі раней ён быў пастаянна задзейнічаны ў рамонце камбайна, то цяпер для яго галоўнае — не дапусціць страт. На кожным участку работ ёсць адказныя спецыялісты, у функцыях якіх, у тым ліку, і праверка якасці работ камбайнавых экіпажаў. Калі будуць заўважаны страты — экіпаж пакараюць рублём. Пра гэта мы гаворым на зажынках: у першую чаргу — пра тэхніку бяспекі на жніве, потым — пра якасць вядзення ўборачных работ”.
Адчуваюць вялікую адказнасць за рэзультат сваёй працы браты Андрэй і Дзмітрый Міцкевічы, з якімі адбылася вельмі кароткая размова — хлопцы спяшаліся прадоўжыць жніво, каб не ўпусціць ніводнай хвіліны. Андрэй пасля заканчэння тэхнікума загадвае гаражом, Дзмітрый — студэнт ВНУ — дапамагае падчас канікулаў брату і роднай гаспадарцы на жніве. Іх сямейны экіпаж існуе ўжо пяты год і вызначаецца поўным узаемаразуменнем і зладжанасцю ў рабоце.
Хаця, Аляксандр Макарчук, і гэта было заўважана не адзін раз, ніколі не называе лепшых працаўнікоў. Ён лічыць, што горшых у іх гаспадарцы проста няма. Усе стараюцца, імкнуцца выканаць даручаную справу як мае быць. Такім энтузіязмам вылучаюцца нават пенсіянеры, якія па першым слове кіраўніка ідуць на дапамогу гаспадарцы ў такую гарачую для яе пару. У чым тут сакрэт? Мабыць, у тым, што Аляксандр Рыгоравіч узяў за правіла ніколі не адступаць ад свайго слова: паабяцаў — выканай, не атрымалася сёння — растлумач людзям сітуацыю і зрабі заўтра. Вяскоўцы давяраюць свайму кіраўніку, а гэта, кажучы па-руску, “дорогого стоит”.
Паралельна вядзецца і ўборка саломы. Яе цюкуе высокапрадукцыйны прэс-падборшчык, хутка ў справу ўключацца і чатыры рулонныя прэсы, якія пакуль задзейнічаны на падборцы сена. Працуе звяно на адвозцы саломы. У ім два пагрузчыкі і два трактары са спецыяльна сканструяванымі мясцовымі ўмельцамі прычэпамі-платформамі. На полі, густа ўсыпаным жоўценькімі рулонамі і цюкамі, мы сустрэліся з механізатарамі Віталем Лазюком і Сяргеем Ігошыным.
Яшчэ адзін надзвычай важны ўчастак работ — дапрацоўка зерня. У гаспадарцы працуюць два збожжасушыльныя комплексы: так званая польская сушылка і новы комплекс, які ўступіў у работу некалькі гадоў таму. Як расказалі яго машыністы Аляксандр Лазюк і Аляксандр Абцэшка, дарэчы, абодва — работнікі ТАА “Капыльскі энергасэрвіс”, якія падчас уборачнай накіраваны прадпрыемствам на дапамогу ААТ “Піянер-Агра”, за змену комплекс здольны дапрацаваць 300 тон зерня (а работа на ім двюхзменная). Працуе ён на прыродным газе, які сёння каштуе нямала. Таму і ўчасткі для ўборкі, паводле слоў Аляксандра Макарчука, імкнуцца падбіраць такія, дзе збажына мае меншую вільготнасць. І хаця пра агульную ўраджайнасць у гаспадарцы яшчэ гаварыць рана, але, напрыклад, трыцікале дало 50 ц/га, радуе кіраўніка і азімая пшаніца, да ўборкі якой прыступяць у хуткім часе.
Маргарыта САКОВІЧ
Сёлета спаўняецца 190 год з дня народзін нашага славутага земляка Антона Якаўлевіча Красоўскага - заснавальніка расійскага навуковага акушэрства, знакамітага вучонага і грамадскага дзеяча.
Нарадзіўся Антон Красоўскі ў 1821 годзе ў мястэчку Грозава. Бацькі яго былі прыгоннымі ў паноў Каменскіх. Хоць нейкіх гадоў 20 таму, да яго народзін, яны былі свабоднымі, такі быў статус местачкоўцаў да ўз’яднання ВКЛ з Расіяй. Многія рускія “мураў’ёвы” закабалілі не толькі грозаўцаў, а і капылян. Але Красоўскія карысталіся аўтарытэтам у пана і ў хуткім часе ім выдалі вольную грамату. Будучы яшчэ прыгонным, Антон вучыўся ў Слуцкай гімназіі. Як вядома, Каменскія дапамаглі хлопчыку паступіць у прывілеяваную ўстанову і за навучанне плацілі таксама.
Антон будзе вучыцца на хірурга ў выдатнага вучонага Мікалая Іванавіча Пірагова. Пасля паспяховага заканчэння акадэміі Антон Якаўлевіч Красоўскі працуе хірургам у Краснасельскім і Араніенбаўмскім шпіталях, а ў 1849 годзе яго пераводзяць у 2-гі Пецярбургскі ваенна-сухапутны шпіталь, але ў 1850 нейкае спрыянне прывядзе яго ў акушэрскую клініку, а таксама дзіцячых хвароб. Можа б, стаў ён выдатным хірургам пры іншым жыццёвым раскладзе, але ў акушэрстве грозавец знайшоў сваё прызванне, і ён дасягае максімума ў гэтай галіне навукі. Дапамагла вучоба ў Еўропе, дзе ён навучыцца ў калег-урачоў з Германіі, Чэхіі, Польшчы, Францыі лячэнню жаночых хвароб. Паспяхова ён асвоіць курс акушэрства і гінекалогіі прафесара Скарцоні.
Вярнуўшыся з замежжа, Красоўскі выкладае ў акадэміі курс акушэрства і гінекалогіі, прымяніўшы вопыт Вюрцбургскага ўніверсітэта. Хутка выдасць сваю кнігу «Курс практычнага акушэрства». Гэта быў вельмі добры дапаможнік для ўрачоў, якія займаліся гінекалогіяй. У 1860 годзе ён стане доктарам медыцыны і яму будзе прысвоенна званне прафесара. Антон Якаўлевіч першым у Расіі пачне рабіць складаныя гінекалагічныя аперацыі (зрабіў ён іх каля тысячы, па тым часе нямала). Ён паспяхова лечыць жаночыя хваробы, і яго пацыентамі становяцца сваякі імператара, а таксама жонкі высокапастаўленных чыноўнікаў. Поспеху спрыяюць эрудыраванасць Красоўскага, высокі прафесіяналізм, канфідэнцыяльнасць.
Маючы вялікі аўтарытэт, ён дабіваецца адкрыцця ў Медыка-хірургічнай акадэміі першай у Расіі кафедры педыятрыі. А потым пры яго падтрымцы ўзнікае навуковая ўстанова, якая будзе рыхтаваць жанчын-уролагаў па акушэрстве.
Але яшчэ акушэрская дапамога была слабай і, як паведамляла гарадская дума на сваіх паседжаннях, у Пецярбургу было ўсяго чатыры родадапаможныя ўстановы, якія мелі ўсяго 125 акушэрскіх ложкаў. За год там маглі прыняць каля 4000 парадзіх, у той час як у горадзе жыло каля 700 000, таму пры такой населенасці дапамога была мізэрнай.
Красоўскі як член санітарнай камісіі горада за ўсё хваляваўся і звяртаўся ў думу і да мэра, каб выправілі сітуацыю. Пасля яго зваротаў у 1875 годзе ў горадзе адкрыліся 11 радзільных прытулкаў.
Антон Якаўлевіч Красоўскі за сваю актыўную дзейнасць атрымоўвае чын “правадзейнага статскага саветніка”, што адпавядае званню генерал-маёра, і дваранскае званне.
Імператрыца Марыя Аляксандраўна вельмі паважала нашага земляка і ўгаварыла яго ўзначаліць родадапаможную ўстанову. Пры яго жыцці чатыры разы выдавалася яго кніга «Аператыўнае акушэрства». Красоўскі з’яўляецца і заснавальнікам першага часопіса «Акушэрства і жаночыя хваробы». У 1884 годзе ён стварыў Маскоўска-Пецярбургскае таварыства ўрачоў, а ў 1886 — Расійскае таварыства гінеколагаў і акушэраў. Таму невыпадкова за навуковую і грамадскую дзейнасць слыннаму сыну капыльскай зямлі прысвойваецца званне акадэміка. Імператар яго ўзнагародзіў многімі ордэнамі.
Жыў доктар медыцыны, прафесар і акадэмік у Пецярбургу на вуліцы Надзеждзінскай, 5. Адзін з радзільных прытулкаў непадалёку быў названы ў яго гонар. Большасць рускіх і беларускіх акушэраў былі яго вучнямі і навучылі сваёй прафесіі іншых. Цікава, што традыцыі нашага земляка Антона Якаўлевіча Красоўскага працягвае ўраджэнец горада Крычава кіраўнік акушэрскага аддзела Расійскай акадэміі меднавук Валерый Васільевіч Абрамчанка. Ён уваходзіць у лік 20 самых лепшых акушэраў Еўропы. Валерый Васільевіч напісаў каля 1000 навуковых публікацый, адна з якіх гістарычная і прысвечана пачынальніку акушэрскай прафесіі Антону Якаўлевічу Красоўскаму.
У канцы вясны 1898 года наш слаўны акадэмік памёр і пахаваны ў Царскім Сяле (зараз горад Пушкін).
Не забываюць пецярбуржцы піянера медыцынскай навукі, у яго гонар прымацавана мемарыяльная шыльда на сцяне Ваенна-медыцынскай акадэміі. А ў Слуцкім краязнаўчым музеі захоўваюцца многія асабістыя рэчы вучонага, а таксама адна яго навуковая манаграфія і некалькі прыжыццёвых здымкаў. Случчане лічаць яго сваім, а для нас ён яшчэ бліжэй і даражэй.
Іван ІГНАТЧЫК,
г. Капыль