Образование смеси угарного газа происходит в результате горения в условиях недостатка кислорода. Повышение концентрации окиси углерода в помещении происходит в случае отсутствия притока свежего воздуха, плохой работы вентиляции, неисправных дымоходах при работе газоиспользующего оборудования.
Еще свежи в памяти трагические случаи в Борисове, где отравление угарным газом стало причиной гибели шести человек в жилом доме и в одном из кафе Слуцка, вынудил задуматься о безопасной эксплуатации бытовых приборов даже самых легкомысленных граждан.
Большинство из нас скептически относится к визитам соответствующих специалистов, считая подобный контроль мероприятием «для галочки». В век технического прогресса как-то не верится, что человеческая жизнь может зависеть от самых простых и будничных вещей. Оказалось, может, и не только своя собственная, но и жизнь соседа.
Главная опасность угарного газа в том, что он не имеет запаха и цвета и при этом даже небольшой его концентрации достаточно, чтобы вызвать необратимые последствия. Уже после нескольких вдохов появляются первые симптомы отравления: головная боль, удушье, стук в висках, головокружение, тошнота, рвота, зрительные и слуховые галлюцинации. Нахождение в течение 5 минут в помещении, содержащем в воздухе всего 0,32% угарного газа, опасно для жизни, а при концентрации СО во вдыхаемом воздухе 1 % после нескольких вдохов наступают судороги и двигательный паралич. Человек теряет сознание и умирает через 2 – 3 минуты.
Единственный эффективный способ избежать трагедии — выполнение всех требований безопасной эксплуатации газовых котлов и проточных водонагревателей. И здесь даже самые, казалось бы, несущественные претензии специалистов полностью оправданы.
Для исключения воздействия опасного газа на обслуживающий персонал в отопительных и производственных котельных с постоянным присутствием персонала предусматривается система контроля концентрации окиси углерода с автоматическим отключением подачи природного (сжиженного) газа.
Согласно пунктам 43 Правил пользования газом в быту и 263 Правил по обеспечению промышленной безопасности в области газоснабжения дымовые и вентиляционные каналы обязательно проверяются при вводе оборудования в эксплуатацию, а затем перед каждым отопительным сезоном. А вот дымовые каналы от газовых колонок, если они изготовлены из кирпича, проверяются и чистятся как минимум раз в три месяца.
Первая помощь при отравлении угарным газом:
■ Аграном Уладзімір Салькоў (справа) з механізатарамі Аляксандрам Карпучком і Міхаілам Матусам[/caption]
Сёлета на палі раёна трэба вывезці 750 тысяч тон арганікі. На дадзены момант заданне выканана больш чым на 80 працэнтаў. Дадзеным відам работ зараз займаюцца практычна ўсе сельгаспрадпрыемствы Капыльшчыны.
Адно з самых актыўных — філіял «Лакнея» УП «ПрыортрансАгра». Выкарыстоўваючы спрыяльнае надвор’е, у гаспадарцы імкнуцца як мага больш эфектыўна выконваць неабходныя работы і ў дзень на палі вывозяць практычна ўсё з нарыхтаванага. Усяго ж у гаспадарцы ўжо маецца амаль 63 000 тон арганікі пры заданні 70 900, з якіх усё вывезена.
Па словах агранома філіяла Уладзіміра Салькова, з малочнатаварных ферм гной уласнай тэхнікай вывозіцца на палі, дзе складзіруецца ў бурты.
— Увогуле вывазку мы вядзём з восені. Да зімы паспелі звыш 3000 тон унесці, — гаворыць Уладзімір Сяргеевіч. — Гэтымі днямі актывізавалі работу і масава заняліся нарыхтоўкай арганічных угнаенняў. Звычайна на вывазцы заняты чатыры адзінкі тэхнікі.
У дзень нашага наведвання філіяла на вывазцы з МТФ «Папоўцы» былі задзейнічаны механізатары Аляксандр Карпучок і Міхаіл Матус. Спецыялісты вопытныя, каля 15-20 гадоў аддалі сельскагаспадарчай справе. Зараз яны назапашваюць так званы «вітамін урадлівасці» для глебы, потым уключацца ў пасяўную кампанію, а там, глядзі, і ўборачная.
— Колькасць вывезеных за дзень тон залежыць у першую чаргу ад адлегласці. Вось ужо некалькі дзён вывозім арганіку на бліжэйшае да фермы поле, таму і аб’ём выкананай работы дастаткова вялікі, амаль ні хвіліны не прастойвае ў чаканні пагрузчык, — расказваюць працаўнікі сельгаспрадпрыемства. — Ну а час, вядома ж, прыспешвае, неўзабаве наступіць і пасяўная кампанія.
Сяргей КОЗЕЛ 
В период акции — с 11 февраля по 3 марта — планируется проведение культурно-массовых и спортивных мероприятий, правового марафона, бесед, круглых столов, просмотр и обсуждение видеосюжетов профилактической направленности. Будут организованы отработки в вечернее время общественных мест с целью предупреждения противоправных действий со стороны подростков, а также взрослых лиц, вовлекающих их в антиобщественное поведение. Значительное внимание в ходе акции будет уделено мониторингу нахождения детей в семьях, несовершеннолетним, с которыми проводится индивидуальная профилактическая работа. Запланировано проведение в учреждениях образования района выездных родительских собраний «Дом нравственных и здоровых отношений», направленных на профилактику семейного насилия, семейно-бытовых скандалов.
Так, в рамках акции пройдут правовой марафон «Подросток и закон: изучаем, знаем, соблюдаем», районные соревнования по лыжным гонкам, посвященные памяти заслуженного тренера Российской Федерации Исаева А.В., 14-я районная олимпиада среди учащихся учреждений общего среднего образования по ПДД. Актуальным станет и конкурс билбордов «Дети Минской области — за дороги без аварий». Для детей и родителей пройдут веселые старты «Вместе с мамой, вместе с папой».
Участие в областном сборе «Мир без наркотиков — формула успешного будущего» примут командиры молодежных профилактических отрядов по наркоконтролю учреждений профессионально-технического и среднего специального образования. Словом, мероприятия запланированы самые различные как для взрослых, так и для детей.
Валентина БОЛОЖИНСКАЯ,
заместитель председателя комиссии по делам несовершеннолетних 
Об этих трагических годах в нашей истории на протяжении всего февраля будут вспоминать и во время многочисленных мероприятий, которые пройдут в учреждениях образования и культуры района. В их числе беседы, патриотические и воспитательные часы, информационные презентации, уроки мужества.
Интересную выставку «Афганистан: годы, пули, судьба», которая будет работать с 9 по 28 февраля, подготовили сотрудники Копыльского районного краеведческого музея. Тематические экспозиции открылись во многих других учреждениях.
Маргарита САКОВИЧ 
■ Аляксей Васільевіч Лушчыцкі на парозе роднай хаты ў п. Калоўка,80-я гады ХХ ст.[/caption]
Увогуле біяграфія Аляксея Лушчыцкага была насычана падзеямі. Ён удзельнік Першай сусветнай вайны, пасля заканчэння ў Пскове артылерыйскіх курсаў быў старшым феерверкерам, памочнікам камандзіра ўзвода артылерыйскай разведкі на Заходнім фронце. Пасля Кастрычніцкай рэвалюцыі 1917 года вярнуўся дамоў, і яго аднавяскоўцы абралі старшынёй Раёўскага сельскага Савета.
Прыродная добразычлівасць, нават інтэлігентнасць перадаліся і яго сыну Міхаілу Аляксеевічу, якога па праве можна аднесці да ліку знакамітасцей нашага краю. Міхаіл Лушчыцкі — прафесар, доктар медыцынскіх навук, арганізатар ваенна-марской адукацыі, былы галоўны хірург Ваенна-марскога флоту СССР (1969-1973). Сёлета яму споўнілася б 100 гадоў.
[caption id="attachment_74293" align="aligncenter" width="350"]
■ Міхаіл Лушчыцкі[/caption]
Жыццё Міхаіла Аляксеевіча было напоўнена мноствам падзей. Яго мара стаць не проста ўрачом, а хірургам здзейснілася пасля заканчэння ваенна-марскога факультэта пры Першым Ленінградскім медыцынскім інстытуце, які пазней быў пераўтвораны ў Ваенна-марскую медыцынскую акадэмію.
Першае месца службы наваспечанага спецыяліста — Ціхаакіянскі ваенны флот, дзе яго ў жніўні 1941 года прызначылі начальнікам санітарнай службы асобнага артдывізіёна Суганскага сектара берагавой аховы, а затым ардынатарам і начальнікам хірургічнага аддзялення ваенна-марскога шпіталя № 16. Праз яго лёс прайшла і Другая сусветная вайна, у заключнай фазе якой — вайне з Японіяй — у 1945 го-дзе ён прымаў удзел. Быў узнагароджаны ордэнам Чырвонай Зоркі. Пазней атрымаў яшчэ адну такую ж урадавую ўзнагароду, мноства медалёў.
З 1951 па 1953 год Лушчыцкі ўзначальваў 1-е хірургічнае аддзяленне Кранштацкага ваенна-марскога шпіталя. Міхаіл Аляксеевіч быў не толькі выдатным хірургам, але і не менш таленавітым педагогам. Ён працаваў выкладчыкам, старшым выкладчыкам, намеснікам начальніка ваенна-марской і шпітальнай кафедры Ваенна-медыцынскай акадэміі імя С.М. Кірава.
У гэты час айчынныя ваенна-марскія хірургі працягвалі развіваць і ўдасканальваць арганізацыю аказання хірургічнай дапамогі на флоце. У 1966 г. выходзіць у свет дапаможнік «Ваенна-марская хірургія», адным з аўтараў якога быў Міхаіл Аляксеевіч. Асаблівая ўвага ў ім была нададзена аказанню хірургічнай дапамогі на падводных лодках. Лушчыцкі па праве лічыцца заснавальнікам вучэння аб камбінаваных пашкоджаннях у ваенна-марской хірургіі.
У 1969 годзе М.А. Лушчыцкага прызначылі галоўным хірургам Ваенна-марскога флоту Савецкага Саюза. Наступныя пяць гадоў ён правёў у камандзіроўках на флатах, на вучэннях, у акіянскіх паходах. У 1972 г. атрымаў званне генерал-маёра медыцынскай службы. Праз год прызначаны начальнікам кафедры ваенна-марской і шпітальнай хірургіі, якой кіраваў да выхаду ў адстаўку ў 1986 годзе.
Лушчыцкі з’яўляецца адным з арганізатараў Гарадскога цэнтра гепатахірургіі ў бальніцы № 26 г. Ленінграда, узначальваў гэты цэнтр. Пры непасрэдным удзеле М. Лушчыцкага быў адкрыты вучэбны пункт у бальніцы № 14 (цэнтр гнойнай хірургіі горада), дзейнічалі вучэбныя базы кафедры ваенна-марской хірургіі ў бальніцы № 17 «У памяць 25 кастрычніка» і 1-м Ваенна-марскім клінічным шпіталі.
Наш зямляк унёс вялікі ўклад у тэорыю і практыку ваеннай медыцынскай навукі, развіццё ваенна-марской і неадкладнай хірургіі. Стаў аўтарам 140 навуковых і вучэбна-метадычных прац.
Але, нягледзячы на сваю вялікую занятасць, Міхаіл Аляксеевіч заўсёды знаходзіў час, каб прыехаць у Беларусь. І імкнуўся разам з жонкай Галінай Пятроўнай, дзецьмі Аляксандрам і Ірынай пабываць на Капыльшчыне кожны год. І тут, у родным доме, яго ахутвалі ўспаміны пра гады дзяцінства і юнацтва. З захапленнем ён займаўся простай сялянскай працай, якая прыносіла яму сапраўдную асалоду.
[caption id="attachment_74292" align="aligncenter" width="560"]
■ Галіна Пятроўна Лушчыцкая разам з дачкой Ірынай (злева), сынам Сашам і пляменніцай Аляксандрай, 1954 год[/caption]
Аднавяскоўцы заўсёды чакалі прыезду знакамітага ўрача, каб звярнуцца да яго па параду, атрымаць хірургічную кансультацыю і нават дапамогу. Не раз да яго прыязджалі землякі і ў Ленінград, і ён заўсёды рабіў усё, што мог.
Яго сын Аляксандр таксама абраў прафесію хірурга — зараз жыве і працуе ў Польшчы.
Памёр Міхаіл Аляксеевіч у 1999 годзе і пакінуў пасля сябе толькі добрую памяць.
Маргарыта САКОВІЧ 
